Η μεταρρύθμιση της στρατιωτικής θητείας που προωθεί ο υπουργός Νίκος Δένδιας περιλαμβάνει αρκετές σημαντικές αλλαγές στις αναβολές στράτευσης. Αυτές οι αλλαγές έχουν στόχο να κάνουν πιο αυστηρούς τους όρους χορήγησης και να μειώσουν τις περιπτώσεις «εύκολων» εξαιρέσεων από τη θητεία.
Με το νέο νομοσχέδιο περιορίζονται οι δυνατότητες αναβολής για σπουδές
Οι φοιτητές θα μπορούν να λάβουν αναβολή μέχρι τη συμπλήρωση του 25ου έτους ηλικίας τους, με εξαιρέσεις για συγκεκριμένες σχολές (π.χ. πολυτεχνικές ή ιατρικές), όπου προβλέπονται διαφορετικά όρια.
Αυτό σημαίνει ότι το χρονικό περιθώριο για αναβολή μειώνεται σε σύγκριση με σήμερα, όπου οι φοιτητές μπορούν να ζητήσουν αναβολή μέχρι τα τέλη των σπουδών τους.
Αυστηροποίηση των αναβολών λόγω ψυχικής υγείας
Το νομοσχέδιο εισάγει πιο αυστηρές προϋποθέσεις για όσους ζητούν αναβολή επικαλούμενοι ψυχιατρικά ή ψυχολογικά ζητήματα. Με τις αλλαγές που θα ισχύσουν θα απαιτείται γνωμάτευση από δημόσιο νοσοκομείο ή δημόσιο φορέα, αντί για ιδιώτες ιατρούς, κάτι που αναμένεται να μειώσει σημαντικά τα περιθώρια κατάχρησης αυτού του τύπου αναβολής.
Μείωση σε κάποιες ευρύτερες εξαιρέσεις
Το νέο πλαίσιο αναθεωρεί γενικότερα τα κριτήρια αναβολών και απλουστεύει τη διαδικασία, με στόχο να αποφευχθούν καταστάσεις όπου μεγάλος αριθμός νέων καθυστερεί ή παρακάμπτει τη θητεία. Παρατηρείται προσπάθεια να περιοριστούν και άλλοι λόγοι αναβολής που θεωρούνται μη ουσιαστικοί, ώστε να ενισχυθεί η συμμετοχή στις Ένοπλες Δυνάμεις.
Περαιτέρω αλλαγές στο συνολικό πλαίσιο
Οι αλλαγές στις αναβολές αποτελούν μόνο ένα μέρος του ευρύτερου σχεδίου νόμου για τη «μετάβαση στη νέα εποχή» των Ενόπλων Δυνάμεων, που περιλαμβάνει και άλλα θέματα όπως η εκπαίδευση, η εφεδρεία, η εθελοντική στράτευση γυναικών και αρκετές υπηρεσιακές ρυθμίσεις.
Η βασική φάση, διάρκειας 10 εβδομάδων, δίνει έμφαση στις θεμελιώδεις στρατιωτικές γνώσεις, στις πρώτες βοήθειες σε συνθήκες μάχης και σε αυξημένες βολές με χρήση σύγχρονων εξομοιωτών.
Ακολουθεί η ειδική εκπαίδευση τεσσάρων εβδομάδων, με δεκάδες ειδικότητες (από τεχνικά αντικείμενα έως χειρισμό drones), η οποία θα έχει στόχο την απόκτηση πιστοποιημένων δεξιοτήτων που θα μπορούν να αξιοποιηθούν και στην αγορά εργασίας.
Το τρίτο στάδιο αφορά την επιχειρησιακή ένταξη για 12 εβδομάδες σε μονάδες αυξημένης ετοιμότητας, κυρίως στον Έβρο και τα νησιά του Ανατολικού Αιγαίου.
Ελκυστικό μοντέλο για τη στρατιωτική θητεία
Παράλληλα, προβλέπεται αναβάθμιση της σίτισης στα στρατόπεδα, ενώ αυξάνεται η μηνιαία αποζημίωση στα 100 ευρώ για την παραμεθόριο και στα 50 ευρώ για την ενδοχώρα.
Επιπροσθέτως, εισάγεται ο κανόνας «n+2», σύμφωνα με τον οποίο η αναβολή δεν μπορεί να υπερβαίνει τη διάρκεια των κανονικών σπουδών συν δύο επιπλέον έτη και στόχος του μέτρου είναι να περιοριστούν οι υπερβολικές καθυστερήσεις.
Επίσης, τα ηλικιακά όρια διαμορφώνονται εκ νέου ανά βαθμίδα εκπαίδευσης, δηλαδή για αποφοίτους ΕΠΑΛ τίθεται έως τα 21 χρόνια, για σπουδαστές ΣΑΕΚ μέχρι τα 22, για φοιτητές ΑΕΙ έως τα 25, με πρόβλεψη για επέκταση έως τα 26 σε πενταετείς σχολές και έως τα 27 σε εξαετείς, ενώ στην περίπτωση διδακτορικών σπουδών, η αναβολή ενδέχεται να φτάσει μέχρι τα 30.
Τέλος, θεσμοθετείται η δυνατότητα εθελοντικής κατάταξης γυναικών για παροχή ένοπλης υπηρεσίας και οι στρατεύσιμοι θα μπορούν να συμμετέχουν σε προγράμματα ανάπτυξης δεξιοτήτων μέσω των Κέντρων Διά Βίου Μάθησης των Ενόπλων Δυνάμεων.