Η νέα πρόταση, όπως αναφέρουν πηγές από την Ε.Ε., δεν σχετίζεται απλώς με παλιές επιδοτήσεις για απόσυρση, όπως γνωρίζαμε στο παρελθόν, αλλά προβλέπει ενσωμάτωση της υποχρεωτικής απόσυρσης σε ευρωπαϊκούς κανονισμούς και νόμους, κάτι που σημαίνει ότι τα οχήματα που δεν ανταποκρίνονται στα νέα περιβαλλοντικά και τεχνικά πρότυπα θα πρέπει να παραδίδονται για ανακύκλωση και δεν θα έχουν πλέον τη δυνατότητα να κυκλοφορούν νομίμως στους δρόμους.
Το σχέδιο προβλέπει σταδιακή εφαρμογή ανά κατηγορία: από το 2026 αρχίζει η απόσυρση των οχημάτων προδιαγραφών Euro 1, με επεκτάσεις σε Euro 2, Euro 3 και επόμενες κατηγορίες μέχρι τα μέσα του αιώνα, σύμφωνα με όσα κυκλοφορούν στους σχεδιασμούς των ευρωπαϊκών θεσμών.
Πηγές επισημαίνουν ότι η υποχρεωτική απόσυρση δεν θα συνοδευτεί απαραίτητα από γενναία, καθολικά κίνητρα για την αγορά καινούργιου αυτοκινήτου. Σε αντίθεση με τις γνωστές επιδοτήσεις που ίσχυαν στο παρελθόν, αυτή τη στιγμή δεν υπάρχει εγκεκριμένο σχέδιο για ισχυρό πακέτο κινήτρων αγοράς, ενώ οι συζητήσεις για τέτοια ενίσχυση βρίσκονται σε αρχικό στάδιο και θεωρούνται δύσκολες για άμεση εφαρμογή. Κεντρικές κυβερνήσεις και Βρυξέλλες, σύμφωνα με πληροφορίες, επεξεργάζονται πιθανά μοντέλα κινήτρων, αλλά η επίτευξη συμφωνίας για ουσιαστικά κίνητρα που να καλύπτουν μεγάλο μέρος του κόστους αντικατάστασης παραμένει αμφίβολη.
Αυτό που φαίνεται βέβαιο είναι ότι κινήσεις κρατικών κινήτρων για ηλεκτρικά οχήματα θα συνεχιστούν, όπως ήδη συμβαίνει σε πολλές χώρες και στην Ευρωπαϊκή Ένωση, όπου έχουν δημιουργηθεί επιδοτήσεις και φορολογικά κίνητρα για την προώθηση των μηδενικών ρύπων αυτοκινήτων. Οι ηλεκτρικές και άλλες zero-emission τεχνολογίες θα παραμείνουν στο επίκεντρο των πολιτικών κλιματικής ουδετερότητας.
Οι διεθνείς εξελίξεις δείχνουν πόσο διαφοροποιείται η στάση απέναντι στα ορυκτά καύσιμα και τα παλιά αυτοκίνητα. Σε πολλές χώρες, αλλά και σε επίπεδο Ε.Ε., οι συζητήσεις γύρω από τον σταδιακό τερματισμό της κυκλοφορίας οχημάτων με κινητήρες εσωτερικής καύσης εντάσσονται σε ευρύτερα σχέδια μείωσης εκπομπών – από το στόχο για μηδενικές εκπομπές στα νέα οχήματα μέχρι το 2035, μέχρι πρωτοβουλίες σε τοπικό επίπεδο για περιορισμό των παλαιών ρυπογόνων μοντέλων σε ευαίσθητες περιοχές.
Η νέα αυτή πραγματικότητα αναμένεται να επηρεάσει χιλιάδες ιδιοκτήτες παλιών αυτοκινήτων στην Ελλάδα, δεδομένου ότι ο ελληνικός στόλος έχει ήδη μία από τις υψηλότερες μέσες ηλικίες οχημάτων στην Ευρώπη. Ειδικοί επισημαίνουν ότι η αλλαγή θα απαιτήσει χρόνο και προσαρμογή, τόσο για τους οδηγούς όσο και για τις κυβερνητικές πολιτικές, ώστε να αποφευχθούν κοινωνικές και οικονομικές επιβαρύνσεις χωρίς αντίστοιχες ελαφρύνσεις.
