Η κολονοσκόπηση αποτελεί μία από τις σημαντικότερες εξετάσεις για τον έλεγχο του παχέος εντέρου και χρησιμοποιείται τόσο για την πρόληψη όσο και για τη διερεύνηση συμπτωμάτων.
Η ηλικία έναρξης του προληπτικού ελέγχου και η συχνότητα της εξέτασης εξαρτώνται από το ατομικό και οικογενειακό ιστορικό. Για αυτό, είναι σημαντικό να ακολουθούνται οι οδηγίες του γιατρού, ιδιαίτερα όταν υπάρχει οικογενειακό ιστορικό καρκίνου του παχέος εντέρου ή άλλων παθήσεων του εντέρου.
Πριν από την εξέταση, υπάρχουν ορισμένα βασικά πράγματα που πρέπει να γνωρίζετε.
1. Τι ακριβώς είναι η κολονοσκόπηση
Η κολονοσκόπηση είναι μια ενδοσκοπική εξέταση του παχέος εντέρου. Πραγματοποιείται με τη χρήση ενός λεπτού και εύκαμπτου σωλήνα, του κολονοσκοπίου, στην άκρη του οποίου υπάρχει κάμερα.
Η εικόνα από το εσωτερικό του εντέρου μεταδίδεται σε οθόνη, επιτρέποντας στον γαστρεντερολόγο να εντοπίσει πιθανές αλλοιώσεις, πολύποδες, φλεγμονές ή άλλες παθήσεις.
Ένα σημαντικό πλεονέκτημα της εξέτασης είναι ότι, εφόσον χρειαστεί, ο γιατρός μπορεί να λάβει δείγμα ιστού για βιοψία ή να αφαιρέσει ορισμένους πολύποδες κατά τη διάρκεια της ίδιας διαδικασίας.
2. Η προετοιμασία του εντέρου είναι απαραίτητη
Η σωστή προετοιμασία αποτελεί βασικό μέρος της κολονοσκόπησης. Το έντερο πρέπει να είναι όσο το δυνατόν πιο καθαρό, ώστε ο γιατρός να μπορεί να εξετάσει με ακρίβεια το εσωτερικό του.
Συνήθως ο γαστρεντερολόγος δίνει συγκεκριμένες οδηγίες για τη διατροφή τις προηγούμενες ημέρες ή ώρες και χορηγεί ειδικό καθαρτικό σκεύασμα.
Οι οδηγίες διαφέρουν ανάλογα με το σκεύασμα που θα χρησιμοποιηθεί, την ώρα της εξέτασης και την κατάσταση της υγείας του κάθε ασθενούς. Για τον λόγο αυτό, είναι σημαντικό να ακολουθούνται ακριβώς οι οδηγίες του γιατρού ή του ενδοσκοπικού κέντρου.
3. Πώς πραγματοποιείται η εξέταση
Πριν από την κολονοσκόπηση, ο γιατρός λαμβάνει το απαραίτητο ιατρικό ιστορικό και ενημερώνει τον ασθενή για τη διαδικασία.
Η εξέταση πραγματοποιείται με τη χρήση καταστολής ή μέθης, ανάλογα με το πρωτόκολλο του κέντρου και την ιατρική εκτίμηση. Το κολονοσκόπιο εισάγεται από τον πρωκτό και προωθείται σταδιακά μέσα από το παχύ έντερο.
Σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να εξεταστεί και το τελικό τμήμα του λεπτού εντέρου.
Η διάρκεια της κολονοσκόπησης ποικίλλει, αλλά συχνά η ίδια η διαδικασία διαρκεί περίπου 20 έως 45 λεπτά, ανάλογα και με το αν χρειαστούν επιπλέον πράξεις, όπως βιοψίες ή αφαίρεση πολυπόδων.
4. Τι πρέπει να προσέξετε μετά την κολονοσκόπηση
Μετά την εξέταση, ειδικά εάν έχει χορηγηθεί μέθη ή καταστολή, είναι απαραίτητο να παραμείνετε για λίγο στον χώρο μέχρι να περάσει η επίδρασή της.
Δεν πρέπει να οδηγήσετε αμέσως μετά την εξέταση, ενώ συνήθως συστήνεται να υπάρχει συνοδός που θα σας βοηθήσει να επιστρέψετε με ασφάλεια στο σπίτι.
Μπορεί επίσης να αισθανθείτε προσωρινά φούσκωμα ή αέρια, καθώς κατά τη διάρκεια της εξέτασης χρησιμοποιείται αέριο για να διαταθεί το έντερο και να υπάρχει καλύτερη ορατότητα.
Αν μετά την κολονοσκόπηση εμφανιστούν έντονος ή επίμονος κοιλιακός πόνος, σημαντική αιμορραγία, πυρετός, έντονη ζάλη ή άλλα ανησυχητικά συμπτώματα, θα πρέπει να επικοινωνήσετε άμεσα με τον γιατρό ή την ιατρική υπηρεσία που πραγματοποίησε την εξέταση.
Γιατί είναι σημαντική η προληπτική κολονοσκόπηση
Η κολονοσκόπηση δεν χρησιμοποιείται μόνο όταν υπάρχουν συμπτώματα. Μπορεί να αποτελέσει σημαντικό εργαλείο πρόληψης του καρκίνου του παχέος εντέρου, καθώς επιτρέπει την ανίχνευση και, σε αρκετές περιπτώσεις, την αφαίρεση προκαρκινικών πολυπόδων πριν εξελιχθούν.
Το πότε πρέπει να ξεκινήσει ο προληπτικός έλεγχος δεν είναι ίδιο για όλους. Η ηλικία, το οικογενειακό ιστορικό, προηγούμενα ευρήματα και άλλοι παράγοντες κινδύνου μπορεί να αλλάξουν τις συστάσεις.
Γι’ αυτό, η συζήτηση με γαστρεντερολόγο είναι ο καλύτερος τρόπος για να καθοριστεί πότε χρειάζεται η εξέταση και πόσο συχνά πρέπει να επαναλαμβάνεται.
