Η υπόσχεση που τον έκανε να κόψει το τσιγάρο και η «συνταγή» της μακροζωίας
Σε μια εποχή όπου η λέξη «μακροζωία» συχνά συνδέεται με αυστηρές δίαιτες, γυμναστική και περίπλοκες θεωρίες ευεξίας, ο Γιάννης Βογιατζής δίνει μια πολύ διαφορετική απάντηση. Στα 100 του χρόνια, ο ίδιος δεν μιλά για μυστικές συνταγές ούτε για υπεράνθρωπες συνήθειες. Αντίθετα, περιγράφει στο flash.gr μια απλή καθημερινότητα και μια στάση ζωής που βασίζεται κυρίως στο συναίσθημα.
Ο σπουδαίος καλλιτέχνης μιλά για τις αναμνήσεις, την αγάπη και τη δύναμη της ψυχής
Ο ίδιος εξηγεί πως ποτέ δεν ένιωσε διαφορετικός από τους άλλους ανθρώπους. Δεν θεωρεί ότι έκανε κάτι ξεχωριστό ή ηρωικό για να φτάσει σε αυτή την ηλικία. Οι συνήθειές του, όπως λέει, ήταν πάντα φυσιολογικές, ανθρώπινες και χωρίς υπερβολές. Κάποτε υπήρξε και καπνιστής, μια συνήθεια αρκετά διαδεδομένη στην εποχή του. Όμως μια στιγμή στάθηκε αρκετή για να αλλάξει τα πάντα.
Θυμάται πως κάποια μέρα ένιωσε ξανά την επιθυμία να καπνίσει. Εκείνη τη στιγμή, βρισκόταν στη λεωφόρο Φιλελλήνων. Αντί να ανάψει το τσιγάρο, πέταξε την ταμπακιέρα και έκανε μια αυθόρμητη υπόσχεση: αν καπνίσει ξανά, θα συμβεί κάτι κακό στη μητέρα του. Από τότε δεν ξανακάπνισε ποτέ. Δεν το περιγράφει ως πράξη πειθαρχίας αλλά ως μια βαθιά, σχεδόν συναισθηματική απόφαση. Ήταν, όπως αφήνει να εννοηθεί, μια συμφωνία με τον εαυτό του που δεν ήθελε να προδώσει.
Σήμερα, η καθημερινότητά του δεν καθορίζεται από πρόγραμμα ή ρουτίνα υγείας. Αυτό που τον κρατά ζωντανό είναι οι σκέψεις του. Οι άνθρωποι που γνώρισε, οι φίλοι που πέρασαν από τη ζωή του, οι συνεργάτες, οι στιγμές στη σκηνή. Όλα αυτά δεν αποτελούν απλές αναμνήσεις, αλλά ένα ζωντανό κομμάτι της ύπαρξής του. Τα νιώθει ακόμη παρόντα. Εξηγεί ότι κάθε καλλιτέχνης έχει ανάγκη από αυτό το συναίσθημα: να αισθάνεται πως υπάρχει ένας δεσμός με τον κόσμο.
Όχι απαραίτητα η αναγνωρισιμότητα, αλλά η αίσθηση ότι επικοινώνησε πραγματικά με τους ανθρώπους. Αυτή η αίσθηση, όπως λέει, είναι που τον κρατά ενεργό ψυχικά. Δεν τον απασχόλησε ποτέ ο φόβος της λήθης. Δεν ανησύχησε αν οι επόμενες γενιές θα τον θυμούνται. Δηλώνει πως είναι συμφιλιωμένος με τον εαυτό του και αυτό του αρκεί. Η αυτοαποδοχή, σύμφωνα με τον ίδιο, λειτουργεί σαν εσωτερική ισορροπία. Όταν ο άνθρωπος νιώθει καλά με αυτό που είναι, δεν χρειάζεται επιβεβαίωση.
Το πιο χαρακτηριστικό στοιχείο της φιλοσοφίας του είναι η σημασία που δίνει στην αγάπη. Δεν την αναφέρει ως ρομαντική έννοια, αλλά ως δύναμη ζωής. Την αποκαλεί «ατμομηχανή της υγείας». Πιστεύει πως η ψυχική κατάσταση επηρεάζει βαθιά το σώμα και ότι η καλοσύνη, η επαφή και το συναίσθημα λειτουργούν σχεδόν θεραπευτικά. Για τον ίδιο, η υγεία δεν είναι μόνο αποτέλεσμα φροντίδας του σώματος αλλά κυρίως της ψυχής. Οι άνθρωποι που αγαπήθηκαν, που αγάπησαν και που ένιωσαν χρήσιμοι, έχουν λόγο να συνεχίσουν. Αυτός ο λόγος, όπως αφήνει να εννοηθεί, είναι που δίνει διάρκεια στον χρόνο. Στα 100 του χρόνια, δεν παρουσιάζει τη ζωή του ως επίτευγμα, αλλά ως συνέχεια. Μια πορεία γεμάτη εικόνες, πρόσωπα και συναισθήματα. Και τελικά, η μακροζωία του μοιάζει λιγότερο με αποτέλεσμα κανόνων και περισσότερο με αποτέλεσμα στάσης απέναντι στη ζωή.