Έκτακτο: Αύξηση στα όρια ηλικίας συνταξιοδότησης μετά τις εκλογές

Έκτακτο: Αύξηση στα όρια ηλικίας συνταξιοδότησης μετά τις εκλογές

Τον τελευταίο καιρό, με αφορμή και την πρόσφατη «Έκθεση 2027 για τη Γήρανση» («2027 Ageing Report») της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, έχει ανοίξει μεγάλη συζήτηση για πιθανή αύξηση των ορίων ηλικίας συνταξιοδότησης μετά την 1-1-2027, αρχής γενομένης από 1-1-2030, με δύο στοχεύσεις:
Επίδομα 400 ευρώ: Ανατροπή με την πληρωμή – Σε ποιους μπαίνει σε 3 μέρες και σε ποιους καθόλου
α)το 68ο έτος ηλικίας (αντί του 67ου) ως γενικό όριο εξόδου για πλήρη σύνταξη και

β)το 63ο έτος ηλικίας (αντί του 62ου) ως έτος εξόδου για πρόωρη-μειωμένη σύνταξη.

Από 1-1-2055 η εισήγηση της Επιτροπής είναι το 70ο έτος ηλικίας ως γενικό όριο εξόδου και το 65ο για πρόωρη συνταξιοδότηση. Τέλος, για το 2080 η Επιτροπή εισηγείται το 72ο ως γενικό όριο εξόδου για πλήρη και το 67ο για πρόωρη σύνταξη.

Η κυβέρνηση τεχνηέντως συντηρεί, μέσω φιλικών ΜΜΕ και συστημικών επιστημόνων, τη σχετική φιλολογία. Ορισμένα μάλιστα κυβερνητικά στελέχη επικαλούνται την ψηφισμένη και ισχύουσα «ρήτρα προσδοκίμου», -που αρχικά είχε θεσπιστεί με τον πρωτομνημονιακό ν. 3863/2010 και αργότερα επαναθεσπίστηκε και θωρακίστηκε με τον νόμο του γ’ Μνημονίου (4336/2015) που ψήφισαν και τα τρία κόμματα του μνημονιακού τόξου (ΝΔ, ΠΑΣΟΚ, ΣΥΡΙΖΑ)- και εγείρουν κατά καιρούς τη συζήτηση για αύξηση των ορίων ηλικίας ανδρών και γυναικών από 1-1-2027 ή από 1-1-2030 κι εφεξής.

Κάθε συζήτηση όμως πρέπει να αποκλειστεί άμεσα γιατί η χώρα μας:

-έχει τα μεγαλύτερα σε ισχύ όρια ηλικίας συνταξιοδότησης στην Ευρώπη των 47 κρατών-μελών,

-έχει καταργήσει οριστικά από 1-1-2023 όλες τις πρόωρες συνταξιοδοτήσεις,

-έχει τους πιο γηρασμένους συνταξούχους σε όλη την ΕΕ και

-κινδυνεύει με απόλυτη πληθυσμιακή κατάρρευση αν υποχρεώσει άνδρες και γυναίκες με παιδιά να παραμένουν στην εργασία μέχρι τα βαθειά γεράματα.

Οφείλουμε να θυμίσουμε ότι η αύξηση των ορίων ηλικίας συνταξιοδότησης με τον ν. 4336/2015 έως και δώδεκα (12) έτη, είναι η μεγαλύτερη που έχει γίνει ποτέ στην Ευρώπη και ισχύει από 1-1-2023. Καμιά χώρα στην ΕΕ σήμερα δεν έχει σε ισχύ γενικό όριο ηλικίας συνταξιοδότησης το 67ο έτος ή το 62ο με 40 χρόνια ασφάλισης!!

Σύμφωνα με συγκριτικές δημοσιεύσεις, η ασφαλιστική «μεταρρύθμιση» του 2015 (κυβέρνηση Τσίπρα-Καμένου) ανέβασε τη χώρα μας στην 1η θέση κατάταξης των χωρών με τα υψηλότερα γενικά όρια ηλικίας συνταξιοδότησης από 1-1-2022 και κατά παράταση από 1-1-2023. Επίσης η Ελλάδα συμπεριλαμβάνεται στις πρώτες πέντε χώρες στον κόσμο με τα μεγαλύτερα ηλικιακά όρια συνταξιοδότησης στις γυναίκες.

Η κατάργηση όλων των πρόωρων συνταξιοδοτήσεων από 1-1-2023, που πλήττει κυρίως τις γυναίκες ασφαλισμένες ενόψει και της όξυνσης του δημογραφικού ζητήματος στη χώρα μας, είναι ακραία αντικοινωνική πρωτοβουλία που έλαβαν οι μνημονιακές κυβερνήσεις και υλοποίησαν όλα τα μνημονιακά κόμματα που ψήφισαν τους ηλικιακούς πίνακες του γ’ Μνημονίου (ν. 4336/2015).

Αναφορικά με το τεράστιο αυτό ζήτημα, που απασχολεί ολόκληρη την κοινωνία, πρέπει να αναφέρουμε ειδικότερα τα παρακάτω:

ΙΙ. Η «ρήτρα προσδοκίμου» πρωτοθεσπίστηκε με το α’ Μνημόνιο (ν. 3863/2010). «Συγκράτηση» συνταξιοδοτικών δαπανών έως το 2060!!
Με το α’ Μνημόνιο (ν. 3863/2010, ΦΕΚ Α 115) θεσπίστηκε η «ρήτρα προσδοκίμου» με σημείο αναφοράς το 65ο έτος ηλικίας. Με τη διάταξη του άρθρου 11 (παρ. 3), οι δανειστές της χώρας απαίτησαν και η τότε κυβέρνηση Γ. Α. Παπανδρέου δέχτηκε να αυξάνονται τα όρια ηλικίας συνταξιοδότησης από 1-1-2021 και ανά τριετία μέχρι το 2060 με σημείο αναφοράς το 65ο έτος ηλικίας και με βάση τη μεταβολή τού προσδοκίμου ζωής τού πληθυσμού ολόκληρης της χώρας.

Η ισχύς αυτής της διάταξης θα άρχιζε την 1-1-2021 με βάση τη μεταβολή τού προσδοκίμου της δεκαετίας 2010-2020, όπως ρητά όριζε η ανωτέρω ρύθμιση (σελ. 2782 ΦΕΚ Α 115), που είχε ως εξής: «3.Τα όρια ηλικίας συνταξιοδότησης των ασφαλισμένων των οργανισμών κοινωνικής ασφάλισης και του Δημοσίου, ανεξαρτήτως χρόνου υπαγωγής στην ασφάλιση, …, ανακαθορίζονται κατά τη μεταβολή του προσδοκίμου ζωής του πληθυσμού της χώρας, με σημείο αναφοράς την ηλικία των 65 ετών. Η ισχύς της παραγράφου αυτής αρχίζει από 1.1.2021 και κατά την πρώτη εφαρμογή της, λαμβάνεται υπόψη η μεταβολή της δεκαετίας 2010 έως και 2020. Από 1.1.2024 τα ανωτέρω όρια ανακαθορίζονται ανά τριετία. Η αναπροσαρμογή των ορίων ηλικίας συνταξιοδότησης, γίνεται με κοινή απόφαση των Υπουργών Οικονομικών και Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, που εκδίδεται κατά το τελευταίο έτος κάθε περιόδου με βάση τους σχετικούς δείκτες που προσδιορίζονται από την Ελληνική Στατιστική Αρχή και την Eurostat και αφορούν στην επόμενη περίοδο.».

Η αύξηση των ορίων ηλικίας ανά τριετία από 1-1-2021 μέχρι και το 2060, με τον ίδιο νόμο, συναρτήθηκε με τη διαδικασία μείωσης των συνταξιοδοτικών δαπανών μέχρι το 2060. Η συγκεκριμένη διάταξη (παρ. 2 άρθρου 11 ν. 3863/2010) που επέβαλε τη συνεχή μείωση των δαπανών για τις συντάξεις είχε ως εξής: «2.Από την 1.1.2011 και ανά διετία η Εθνική Αναλογιστική Αρχή εκπονεί αναλογιστικές μελέτες, οι οποίες επικυρώνονται από την Επιτροπή Οικονομικής Πολιτικής της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με αντικείμενο τη συνεχή παρακολούθηση της εξέλιξης της εθνικής συνταξιοδοτικής δαπάνης. Με ειδικό νόμο ανακαθορίζονται οι συντάξεις με στόχο τη διασφάλιση της μακροπρόθεσμης βιωσιμότητας του ασφαλιστικού συστήματος. Το ύψος των ανωτέρω δαπανών για τη βασική, την αναλογική και την επικουρική σύνταξη, προβαλλόμενο έως το έτος 2060, δεν πρέπει να υπερβαίνει το περιθώριο αύξησης των 2,5 ποσοστιαίων μονάδων του ΑΕΠ, με έτος αναφοράς το 2009.».

Η «ρήτρα προσδοκίμου» και η «ρήτρα 2060» για τις συνταξιοδοτικές δαπάνες περιλαμβάνονται στα κείμενα και των τριών Μνημονίων (νόμοι 3845/2010, 4046/2012 και 4336/2015) καθώς και στη Συμφωνία για το χρέος του 2018. Δυστυχώς είναι δύσκολο οι ρήτρες αυτές να αλλάξουν ή να καταργηθούν, χωρίς προηγούμενη συναίνεση από τους δανειστές.

Με το γ’ Μνημόνιο (ν. 4336/2015) επαναθεσπίστηκε και θωρακίστηκε η «ρήτρα προσδοκίμου»
Με το γ’ Μνημόνιο (ν. 4336/2015) που ψήφισαν και τα πέντε τότε κόμματα των Μνημονίων (ΝΔ, ΣΥΡΙΖΑ, ΠΑΣΟΚ, ΑΝΕΛ, ΠΟΤΑΜΙ) και σε υλοποίηση της πιο πάνω διάταξης του ν. 3863/2010, αυξήθηκε το γενικό όριο ηλικίας συνταξιοδότησης στο 67ο έτος, αλλά ταυτόχρονα επαναθεσπίστηκε η «ρήτρα προσδοκίμου» από 1-1-2024 για αύξηση των ορίων ηλικίας ανά τριετία, όμως αυτή τη φορά μετά το 67ο έτος ηλικίας.

Ειδικότερα, η διάταξη του ν. 4336/2015 (υποπερ.Ε3. σελ. 982), που θέσπισε την ανά τριετία αύξηση των ορίων ηλικίας πάνω από το 67ο έτος και με βάση το προσδόκιμο ζωής τού γενικού πληθυσμού, ανέφερε επί λέξει τα εξής: «1.α)Από 1.1.2022 τα όρια ηλικίας συνταξιοδότησης για θεμελίωση συνταξιοδοτικού δικαιώματος πλήρους σύνταξης λόγω γήρατος για κάθε κατηγορία ασφαλισμένων, των Οργανισμών Κοινωνικής Ασφάλισης, συμπεριλαμβανομένης της Τράπεζας της Ελλάδος, ορίζονται το 62ο έτος της ηλικίας (με 40 έτη ή 12.000 ημέρες ασφάλισης) και το 67ο έτος της ηλικίας (με 4.500 ημέρες ή 15 έτη ασφάλισης), με την επιφύλαξη των διατάξεων της παραγράφου 3 του άρθρου 11 του ν. 3863/2010 (Α΄115). β) Από 1.1.2022 ως όριο ηλικίας συνταξιοδότησης για θεμελίωση συνταξιοδοτικού δικαιώματος μειωμένης σύνταξης λόγω γήρατος, όπου αυτή προβλέπεται σύμφωνα με τις ισχύουσες γενικές, ειδικές ή καταστατικές διατάξεις των Οργανισμών Κοινωνικής Ασφάλισης, συμπεριλαμβανομένης της Τράπεζας της Ελλάδος, ορίζεται το 62ο έτος της ηλικίας με 4.500 ημέρες ή 15 χρόνια ασφάλισης.».

Όλες οι πρόωρες συνταξιοδοτήσεις, σε εφαρμογή τής παραπάνω διάταξης του ν. 4336/2015, τελικά καταργήθηκαν από 1-1-2022 και κατά παράταση από 1-1-2023 με το άρθρο 20 του ν. 4997/2023.

Ο ΟΟΣΑ πιέζει συνεχώς για αύξηση των ορίων ηλικίας
Ο Οργανισμός Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (ΟΟΣΑ) πιέζει συνεχώς, όλο και πιο έντονα τα τελευταία χρόνια, μαζί με το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (ΔΝΤ) και την Παγκόσμια Τράπεζα, για μείωση των δαπανών για τις συντάξεις και για την αύξηση των ορίων ηλικίας συνταξιοδότησης.

O ΟΟΣΑ απευθύνεται στις κυβερνήσεις των κρατών-μελών του απαιτώντας κατάργηση των πρόωρων συνταξιοδοτήσεων και αύξηση των γενικών ορίων συνταξιοδότησης σε συνδυασμό με την ενεργοποίηση της «ρήτρας προσδοκίμου» που συνδέει την αύξηση ορίων ηλικίας συνταξιοδότησης με την αύξηση του προσδοκίμου του γενικού πληθυσμού.

Τα ίδια υποστηρίζει -και μάλιστα σε πιο έντονο και απόλυτο ύφος- ο ΟΟΣΑ και στην πρόσφατη Έκθεσή του για τις συντάξεις στα κράτη-μέλη του με τίτλο «Pensions at a glance 2025». Ειδικότερα στην κοινωνικά ανάλγητη και επιστημονικά ατεκμηρίωτη για τη χώρα μας Έκθεσή του ο ΟΟΣΑ προτείνει:

1ον)την αύξηση των ορίων ηλικίας συνταξιοδότησης ανδρών και γυναικών πέραν του 67ου έτους έως και το 71ο, για όσους εξέλθουν στη σύνταξη μέχρι το 2070,

2ον)την περαιτέρω μείωση των ποσοστών αναπλήρωσης,

3ον)τη διαρκή μείωση των συνταξιοδοτικών δαπανών,

4ον)την πιστή και σχολαστική εφαρμογή τής «ρήτρας προσδοκίμου» αφού, όπως αναφέρει στην Έκθεσή του, η χώρα μας είναι μεταξύ των κρατών-μελών που έχουν σε ισχύ νόμο για τη «ρήτρα προσδοκίμου» στα όρια συνταξιοδότησης και

5ον)την περαιτέρω μείωση της σύνταξης των χαμηλοσυνταξιούχων με αιχμή την επιχορήγηση από τον κρατικό προϋπολογισμό τής εθνικής σύνταξης.

Περαιτέρω ο ΟΟΣΑ κάνει σύσταση στο πολιτικό προσωπικό τής χώρας μας να μετακυλήσει το κόστος του δημογραφικού και της δημογραφικής γήρανσης στους συνταξιούχους-ασφαλισμένους με μείωση δαπανών, με περικοπή συντάξεων και αύξηση των ορίων ηλικίας συνταξιοδότησης. Για να στηρίξει τη σύστασή του αυτή, ο ΟΟΣΑ παραθέτει δύο αναληθή και απαράδεκτα επιχειρήματα:

α)ότι δήθεν η χώρα μας πληρώνει για τις συντάξεις το 15,7% του ΑΕΠ, υπολογίζοντας όμως και τις δαπάνες από τις εισφορές των ίδιων των ασφαλισμένων που ανέρχονται στο 8% του ΑΕΠ και

β)ότι δήθεν η χώρα μας έχει από τα χαμηλότερα όρια ηλικίας συνταξιοδότησης, λαμβάνοντας υπόψη, όμως, μόνο τα μεταβατικά όρια της περιόδου 2015-2022 που χρησιμοποίησαν αρκετές χιλιάδες ασφαλισμένων (κυρίως γυναίκες) για να συνταξιοδοτηθούν ενόψει της μεγάλης αύξησης ορίων ηλικίας από 1-1-2022 και κατά παράταση από 1-1-2023. Ο ΟΟΣΑ παραβλέπει ότι η Ελλάδα έχει από τα υψηλότερα όρια ηλικίας συνταξιοδότησης στην ΕΕ, αλλά και στον κόσμο ως προς τις γυναίκες.

Η Έκθεση του ΟΟΣΑ για τις συντάξεις του έτους 2025 πάσχει από έλλειψη επιστημονικής τεκμηρίωσης και είναι απαράδεκτη σε κοινωνική ευαισθησία προς έναν λαό που δεινοπάθησε από τα κοινωνιοκτόνα Μνημόνια από το 2010 μέχρι σήμερα. Φοβούμαστε όμως ότι θα αποτελέσει τον οδηγό για τις επόμενες παρεμβάσεις ή «μεταρρυθμίσεις» επί τα χείρω τής Συνταξιοδοτικής Νομοθεσίας στη χώρα μας και στις άλλες χώρες της ΕΕ.

Η Eurostat για τα όρια ηλικίας. Προτείνει αύξηση ορίων ηλικίας από 1,5 έως 5,5 χρόνια μετά το 67ο
Στην ετήσια Έκθεσή της με τίτλο «2027 Ageing Report» («Έκθεση για τη Γήρανση 2027» (Institutional Paper 347, November 2026), η Ευρωπαϊκή Στατιστική Υπηρεσία (Eurostat) προτείνει για τους Έλληνες και τις Ελληνίδες αύξηση των ορίων ηλικίας συνταξιοδότησης για όσους εξέλθουν στη σύνταξη μετά το 2030 από 1,5 χρόνο, για όσους εξέλθουν μετά το 2050 αύξηση 3,5 χρόνια και για όσους εξέλθουν μετά το 2080 αύξηση 5,5 χρόνια!!

Γίνεται αντιληπτό ότι βρισκόμαστε μπροστά σε μεγάλη αύξηση των ορίων ηλικίας μετά το 2030 γι’αυτούς που εργάζονται 20 χρόνια τουλάχιστον σήμερα αλλά και γι’αυτούς που θα μπουν στην αγορά εργασίας τα επόμενα χρόνια.

Έτσι, μετά την πρόσφατη έκθεση του ΟΟΣΑ «Pensions at a Glance» για το 2025, τώρα και η Eurostat ενώνει τις δυνάμεις της με όλους τους νεοφιλελεύθερους παγκόσμιους και ευρωπαϊκούς οργανισμούς για μεγάλη αύξηση των ορίων ηλικίας ανδρών και γυναικών από το 2030 και μετά.

Είναι χαρακτηριστικός ο Πίνακας ΙΙ.Α3.2 (σελ. 122) με τίτλο «Statutory and early retirement ages» (μτφρ. «Θεσπισμένες και πρόωρες ηλικίες συνταξιοδότησης»), όπου καταγράφονται οι ηλικίες συνταξιοδότησης ανδρών και γυναικών στην Ελλάδα (8η χώρα) από το 2025 μέχρι και το 2080.

Με δεδομένο ότι η χώρα μας έχει ισχύ με μνημονιακό νόμο τη «ρήτρα προσδοκίμου» για αύξηση ορίων ηλικίας ανά τριετία μετά το 2027 με βάση το προσδόκιμο του γενικού πληθυσμού, γίνεται αντιληπτό ότι οι νεώτερες ηλικίες και αυτές που θα μπουν στην αγορά εργασίας τα προσεχή χρόνια, θα κληθούν να διαθέτουν πάνω από 40 χρόνια πραγματικής εργασίας προκειμένου να εξέλθουν στη σύνταξη από το 68ο μέχρι το 72ο έτος της ηλικίας τους τις επόμενες δεκαετίες.

Είναι προφανές ότι οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις αναζητούν τρόπο για να μετακυλήσουν το κόστος δημογραφικού στη «γηραιά ήπειρο» στους ίδιους τους ασφαλισμένους και τους συνταξιούχους, είτε αυξάνοντας τα όρια ηλικίας είτε μειώνοντας τις συντάξεις και τις συνταξιοδοτικές δαπάνες.

Η αύξηση των ορίων ηλικίας και η οριστική κατάργηση όλων των πρόωρων συνταξιοδοτήσεων από 1-1-2023 (άρθρο 20 ν. 4997/2023) θα προκαλέσει περαιτέρω κατάρρευση των γεννήσεων
Ειδικά όσον αφορά στη χώρα μας, η αύξηση των ορίων ηλικίας και η κατάργηση όλων των πρόωρων συνταξιοδοτήσεων προκάλεσαν κατάρρευση των γεννήσεων τα τελευταία χρόνια, όπως άλλωστε αποκαλύψαμε στην «Εφημερίδα όλων των Συνταξιούχων 60+» (φύλλο 248). Η κατάσταση σχετικά με τις γεννήσεις και την πληθυσμιακή εξέλιξη της χώρας είναι ζοφερή και ταυτόχρονα δύσκολα αναστρέψιμη. Οι πολιτικές κατά των γεννήσεων, της οικογένειας και των γυναικών, αλλά και οι εξοντωτικές και διαρκείς περικοπές των συντάξεων, που εφήρμοσαν οι δανειστές και τα τρία μνημονιακά κόμματα εξουσίας (ΝΔ, ΣΥΡΙΖΑ, ΠΑΣΟΚ) σε αριθμούς, παραπέμπουν σε συνθήκες πολέμου ή σε πολιτικές εθνικής γενοκτονίας!!

Σύμφωνα με τα πρόσφατα επίσημα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ και του Υπουργείου Εσωτερικών, για τα έτη 2011-2025, οι γεννήσεις στην πατρίδα μας ήσαν λιγότερες κατά 567.618.

Αποκαλυπτικός είναι ο παρακάτω πίνακας, με στοιχεία από το Υπουργείο Εσωτερικών και την ΕΛΣΤΑΤ, αναφορικά με την εξέλιξη του αριθμού των γεννήσεων και των θανάτων τα «πέτρινα» μνημονιακά και «μεταμνημονιακά» χρόνια 2010-2025, από τον οποίο αποδεικνύεται ότι με την έναρξη εφαρμογής των αντικοινωνικών μνημονιακών μέτρων από το 2011 και μετά, οι θάνατοι υπερτερούν των γεννήσεων ενώ το 2010 ήταν η τελευταία χρονιά που οι γεννήσεις ήταν περισσότερες.

ΕΤΟΣ ΓΕΝΝΗΣΕΙΣ ΘΑΝΑΤΟΙ ΦΥΣΙΚΗ ΜΕΤΑΒΟΛΗ
2010 114.766 109.084 5.682
2011 106.428 111.099 -4.671
2012 100.371 116.668 -16.297
2013 94.134 111.794 -17.660
2014 92.149 114.088 -21.939
2015 91.847 121.183 -29.336
2016 92.898 118.788 -25.890
2017 88.553 124.495 -35.942
2018 86.440 120.291 -33.851
2019 83.756 124.954 -41.198
2020 84.764 131.025 -46.261
2021 85.346 143.904 -58.558
2022 76.095 140.792 -64.697
2023 71.455 128.101 -56.646
2024 68.467 126.916 -58.449
2025 65.618 121.841 -56.223
ΣΥΝΟΛΟ για τα έτη 2010-2025 1.403.087 1.965.023 -561.936
ΣΥΝΟΛΟ για τα έτη 2011-2025 1.288.321 1.855.939 -567.618
Σημειώνουμε ότι τα στοιχεία γεννήσεων προκύπτουν από τον πίνακα στο αρχείο «Γεννήσεις-Απόλυτοι αριθμοί και ποσοστά 1932-2025» στις ετήσιες δημοσιεύσεις της ΕΛΣΤΑΤ για τις γεννήσεις ζώντων και τους θανάτους κατ’έτος, καθώς και από τους πίνακες «Η Ελλάδα με αριθμούς» και «Στοιχεία φυσικής κίνησης πληθυσμού: 2025».

Από την πρόσφατη ανακοίνωση της ΕΛΣΤΑΤ προκύπτει εξάλλου ότι:

α) οι γεννήσεις στην Ελλάδα το 2025 ανήλθαν σε 65.618 (33.633 αγόρια και 31.985 κορίτσια) καταγράφοντας μείωση κατά 4,2% σε σχέση με το 2024 που ήταν 68.467.

β) Οι θάνατοι το 2025 ανήλθαν σε 121.841 (61.644 άνδρες και 60.197 γυναίκες) καταγράφοντας μείωση κατά 4% σε σχέση με το 2024 που ήταν 126.916.

γ)Οι θάνατοι βρεφών ηλικίας κάτω του έτους ανήλθαν σε 208, μειώνοντας τον δείκτη βρεφικής θνησιμότητας (θάνατοι βρεφών ηλικίας κάτω του έτους ανά 1.000 γεννήσεις ζώντων) από 3,8 το 2024 σε 3,2 το 2025.

Από τα ανωτέρω στοιχεία εύκολα καταλήγουμε στο συμπέρασμα ότι η βασική αιτία τής πρωτοφανούς κατάρρευσης των γεννήσεων την περίοδο 2011-2025 είναι η κατάργηση της δυνατότητας των γονέων (ανδρών και γυναικών) να κάνουν χρήση των πρόωρων συνταξιοδοτήσεων, αφού αυτές καταργήθηκαν με το γ’ Μνημόνιο (ν. 4336/2015) και αμετάκλητα και επίσημα με το άρθρο 20 του ν. 4997/2023.

Για την αντιμετώπιση του δημογραφικού (το οποίο η χώρα μας περνάει με μεγαλύτερη ένταση σε σχέση με άλλες ευρωπαϊκές χώρες) και για την αποτροπή τής περαιτέρω κατάρρευσης των γεννήσεων, τα μόνα μέτρα που θα δημιουργήσουν άμεσα θετικό αποτέλεσμα είναι

η ενίσχυση των γονέων στην εργασία και στο σύστημα συντάξεων,
η απαγόρευση κάθε περαιτέρω αύξησης των ηλικιακών ορίων συνταξιοδότησης και
η επαναφορά των πρόωρων συνταξιοδοτήσεων, όπως ίσχυαν πριν τις μνημονιακές αντι-συνταξιοδοτικές και αντι-οικογενειακές παρεμβάσεις.

Χάρης Βαφειάς: Βυθίστηκε το τάνκερ του στη Μαύρη Θάλασσα – Τι συνέβη πραγματικά

Μαρία Μαζωνάκη: «Ήταν σαν να μαζεύω το σώμα μου» –Συγκλονίζει έξω από το σπίτι του «Μαζώ»- Το σχόλιο του Κουσουλού που δεν περίμενε κανείς

Ο Ανάδρομος Άρης φέρνει τα πάνω-κάτω για 5 ζώδια – «Μπορείτε να αλλάξετε τα πάντα στη ζωή σας με τις αποφάσεις που θα πάρετε τώρα»

Οι χώρες που πρέπει να προετοιμαστούν για έκτακτη ανάγκη «Black Phase»- Ανάμεσά τους και η Ελλάδα

Αδιανόητο: Αρνήθηκαν να κηδέψουν το παιδάκι που πέθανε αφού ήπιε βενζίνη για έναν απίστευτο λόγο

Προτεινόμενα